แม่เจ้าโม กะ โรคซึมเศร้า
ไดวันนี้ยาว ..
แต่อยากให้อ่านจริงๆนะ ..
โรคซึมเศร้าคืออะไร
โรคซึมเศร้าเป็นการป่วยทั้งร่างกาย จิตใจและความคิด ซึ่งผลของโรคกระทบต่อชีวิตประจำวันเช่นการรับประทานอาหาร การหลับนอน ความรับรู้ตัวเอง ผู้ป่วยไม่สามารถประสานความคิด ความรู้สึกของตัวเพื่อแก้ปัญหา หากไม่รักษาอาการอาจจะอยู่เป็นเดือน
โรคซึมเศร้ามีกี่ชนิด
Major depression
ผู้ป่วยจะมีอาการ(ดังอาการข้างล่าง)ซึ่งจะรบกวนการทำงาน การรับประทานอาหาร การนอน การเรียน การทำงาน และอารมสุนทรีย์ อาการดังกล่าวจะเกิดเป็นครั้งๆแล้วหายไปแต่สามารถเกิดได้บ่อยๆ
dysthymia
เป็นภาวะที่รุนแรงและเป็นเรื้อรัง ซึ่งจะทำให้คนสูญเสียความสามารถในการทำงาน และความรู้สึกที่ดี
bipolar disorder หรือที่เรียกว่า
manic-depressive illness
ผู้ป่วยจะมีการเปลี่ยนแปลงทางอารมณ์ ซึ่งบางคนอาจจะเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว ส่วนมากจะค่อยเป็นค่อยไป เวลาซึมเศร้าจะมีอาการมากบ้างน้อยบ้าง แต่เมื่อเปลี่ยนเป็นช่วงอารมณ์ mania ผู้ป่วยจะพูดมาก กระฉับกระเฉงมากเกินกว่าเหตุ มีพลังงานเหลือเฟือ ในช่วง mania จะมีผลกระทบต่อความคิด การตัดสินใจ และพฤติกรรมผู้ป่วยอาจจะหลงผิด หากไม่รักษาภาวะนี้อาจจะกลายเป็นโรคจิต
อาการของโรคซึมเศร้า
ผู้ป่วยที่เป็นโรคซึมเศร้าอาจจะไม่จำเป็นต้องมีอาการทุกอย่าง บางคนก็มีบางอย่างเท่านั้น
อาการซึมเศร้า depression
การเปลี่ยนแปลงทางอารมณ์ได้แก่
รู้สึกซึมเศร้า กังวล อยู่ตลอดเวลา หงุดหงิดฉุนเฉียว โกรธง่าย อยู่ไม่สุข กระวนกระวาย การเปลี่ยนแปลงทางความคิด
รู้สึกสิ้นหวัง มองโลกในแง่ร้าย รู้สึกผิด รู้สึกตัวเองไร้ค่า ไม่มีทางเยียวยา มีความคิดจะทำร้ายตัวเอง คิดถึงความตาย พยายามทำร้ายตัวเอง การเปลี่ยนแปลงการเรียนรู้หรือการทำงาน ไม่สนใจสิ่งแวดล้อม ความสนุก งานอดิเรก หรือกิจกรรมที่เพิ่มความสนุกรวมทั้งกิจกรรมทางเพศ รู้สึกอ่อนเพลีย ไม่มีพลังงาน การทำงานช้าลง การงานแย่ลง ไม่มีสมาธิ ความจำเสื่อม การตัดสินใจแย่ลง
การเปลี่ยนปลงทางพฤติกรรม
นอนไม่หลับ ตื่นเร็ว หรือบางรายหลับมากเกินไป บางคนเบื่ออาหารทำให้น้ำหนักลด บางคนรับประทานอาหารมากทำให้น้ำหนักเพิ่ม มีอาการทางกายรักษาด้วยยาธรรมดาไม่หายเช่น อาการปวดศีรษะ แน่นท้อง ปวดเรื้อรัง ความสัมพันธ์กับบุคคลอื่นแย่ลง
อาการ Mania
มีอาการร่าเริงเกินเหตุ หงุดหงิดง่าย นอนน้อยลง หลงผิดคิดว่าตัวเองเก่ง ตัวเองใหญ่ พูดมาก มีความคิดชอบแข่งขัน ความต้องการทางเพศเพิ่ม มีพลังงานมาก ตัดสินใจไม่ดี มีพฤติกรรมเปลี่ยนไป
สาเหตุของโรคซึมเศร้า
พันธุ์กรรม พบว่าโรคซึมเศร้าชนิด bipolar disorder มักจะเป็นในครอบครัวและต้องมีสิ่งที่กระตุ้น เช่นความเครียด มีการเปลี่ยนแปลงการทำงานของสมองหรือสารเคมีในสมอง การเปลี่ยนแปลงของสมดุลของสารเคมี ซึ่งเป็นสารสื่อประสาทในสมอง มีผลต่ออารมณ์ซึมเศร้าของคน (โดยเฉพาะสารสีโรโทนิน นอร์เอปิเนพริม และโดปามีน) ผู้ที่มองโลกในแง่ร้าย ไม่มีความมั่นใจในตัวเอง โรคทางกายก็สามารถทำให้เกิดโรคซึมเศร้า เช่นโรคหัวใจ อัมพาต ทำให้ผู้ป่วยมาสนใจดูแลตัวเองโรคจะหายช้า มีการเปลี่ยนแปลงระดับฮอร์โมนในเลือด เช่นวัยทอง หรือหลังคลอดก็สามารถทำให้เกิดอาการซึมเศร้า ความเครียดที่เกิดจากสาเหตุต่าง เช่น การสูญเสีย การเงิน การงาน ปัญหาในครอบครัวก็สามารถเป็นเหตุให้เกิดโรงซึมเศร้า ผู้ที่เก็บกดไม่สามารถแสดงอารมณ์ออมา เช่นดีใจ เสียใจหรืออารมณ์โกรธ ผู้ที่ด้อยทักษะต้องพึ่งพาผู้อื่น
โรคซึมเศร้าในผู้หญิง
ผู้หญิงจะเป็นโรคซึมเศร้ามากกว่าผู้ชาย 2 เท่า เชื่อว่าเกิดจากการเปลี่ยนแปลงของระดับฮอร์โมน เช่น การมีประจำเดือน การตั้งครรภ์ การแท้ง ภาวะหลังคลอด วัยทอง เป็นต้น นอกจากนั้นยังอาจจะเกิดจากความเครียด ที่ต้องรับผิดชอบทั้งในบ้าน และงานนอกบ้าน การรักษาให้ญาติเข้าใจภาวะของผู้ป่วยและให้กำลังใจแก่ผู้ป่วย
โรคซึมเศร้าในผู้ชาย
แม้ว่าโรคซึมเศร้าในผู้ชายจะพบน้อยกว่าผู้หญิง แต่อัตราการฆ่าตัวตายจะสูงกว่าผู้หญิง โรคซึมเศร้าในผู้ชายจะเกิดโรคทางกายพบว่า อัตราการเกิดโรคหัวใจจะสูงมาก ผู้ที่เป็นโรคซึมเศร้ามักจะใช้ยาเสพติดและสุราเป็นตัวแก้ไข บางคนก็มุ่งทำงานหนัก ผู้ป่วยจะไม่มีความรู้สึกสิ้นหวัง หรือท้อแท้แต่จะหงุดหงิดง่าย โกรธง่าย ดังนั้นจึงเป็นการยากที่จะวินิจฉัยโรคนี้ แม้ว่าจะรู้ว่าเป็น โรคซึมเศร้าผู้ป่วยก็มักจะปฏิเสธการรักษา
โรคซึมเศร้าในผู้สูงอายุ
คนส่วนใหญ่เข้าใจว่าโรคซึมเศร้าเป็นภาวะปกติของผู้สูงอายุ ผู้ป่วยส่วนใหญ่มักจะมาด้วยอาการทางกาย นอกจากนั้นอาการต่างๆอาจจะเกิดจากผลข้างเคียงของยาที่ใช้รักษาโรค หากสามารถวิเคราะห์ว่าเป็นโรคซึมเศร้าจริงและ ให้การรักษาจะทำให้ผู้สูงอายุมีความสุข
โรคซึมเศร้าในเด็ก
เด็กๆก็เป็นโรคซึมเศร้าเหมือนกับผู้ใหญ่โดยจะมีอาการ แกล้งป่าย ไม่ไปโรงเรียน ติดพ่อแม่ กังวลว่าพ่อแม่จะเสียชีวิต ส่วนเด็กโตจะนิ่งไม่พูด มีปัญหาที่โรงเรียน มองโลกในแง่ร้าย แต่เนื่องจากพฤติกรรมของเด็กมีความผันผวนดังนั้นการวินิจฉัยจึงยาก หากพ่อแม่หรือคุณครูพบว่าพฤติกรรมของเด็กเปลี่ยนไป กุมารแพทย์จะปรึกษาแพทย์ผู้เชี่ยวชาญเพื่อพิจารณาการรักษา
การวินิจฉัย
แพทย์ทั่วไปจะตรวจร่างกายเพื่อจะหาสาเหตุทางกาย เช่นโรคติดเชื้อไวรัส หรือยาที่ผู้ป่วยรับประทาน ประวัติการดื่มสุรา ยาเสพติด ความคิดที่จะฆ่าตัวตาย หากสงสัยว่าจะเป็นโรคซึมเศร้า จิตแพทย์ก็จะประเมินสภาวะจิตใจของผู้ป่วย
การรักษา
การช้อคไฟฟ้า Electroconvulsive therapy (ECT) เหมาะสำหรับผู้ที่เป็นรุนแรง หรือผู้ที่ไม่สามารถรับประทานยา หรือใช้ยาแล้วไม่ได้ผล ยาที่ใช้รักษามีด้วยกันหลายกลุ่มได้แก่ selective serotonin reuptake inhibitors (SSRIs) tricyclics monoamine oxidase inhibitors (MAOIs) ผู้ที่รับประทานยากลุ่มนี้จะต้องระวังอาหารที่มีส่วนผสมของ tyramine ซึ่งจะทำให้ความดันโลหิตขึ้นสูง อาหารดังกล่าวได้แก่ cheeses, wines, pickles, ยาลดน้ำมูก แพทย์อาจจะเลือกใช้ยาตัวใดตัวหนึ่งหรือใช้ยาหลายชนิดรวมกัน โดยมากจะเริ่มเห็นผลใน 2-3 สัปดาห์ และให้รับประทานต่อไปประมาณ 1 เดือน ยาจะออกฤทธิ์เต็มที่เมื่อรับยาไปแล้ว 8 สัปดาห์ ช่วงแรกของการรับประทานยา อาจจะเกิดผลข้างเคียงของยาก่อนจะเห็นผลดี ให้รับประทานต่อ เมื่ออาการดีขึ้นอย่าเพิ่งหยุดยา จนกระทั่งไปทำงานได้ โดยจะต้องรับประทาน 4-9 เดือน โดยแพทย์จะค่อยๆหยุดยาเพื่อให้ร่างกายปรับตัว
ผลข้างเคียงของยา
ผลข้างเคียงพบได้ไม่รุนแรงหายเองได้ แต่หากเกิดผลข้างเคียงที่รบกวนคุณภาพชีวิตให้ปรึกษาแพทย์
ผลข้างเคียงที่พบได้บ่อยคือ
ปากแห้ง แก้โดยการเคี้ยวหมากฝรั่งหรือดื่มน้ำมากๆ ท้องผูก แก้โดยการรับประทานผลไม้ให้มาก ปัสสาวะไม่พุ่งหรือปัสสาวะลำบาก ตามัว เวียนศีรษะ ง่วงนอน
ผลข้างเคียงของยากลุ่มใหม่
ปวดศีรษะ อาการนี้จะหายไปเอง คลื่นไส้อาเจียนซึ่งเป็นชั่วคราว นอนไม่หลับและหงุดหงิด ปัญหาทางเพศสัมพันธ์ กระวนกระวาย การดูแลตัวเอง ผู้ที่เป็นโรคซึมเศร้ามักจะท้อถอย สิ้นหวัง ไม่มีค่า ทำให้ผู้ป่วยยอมแพ้
โปรดจำไว้ว่าความรู้สึกและความจริงไม่เหมือนกัน
ให้ดำเนินชีวิตตามตารางงาน
รับประทานยาตามแพทย์สั่ง ให้ค่อยๆเพิ่มรับผิดชอบงานที่ได้รับ ตั้งเป้าหมายให้สามารถทำได้ อย่าให้เกินความสามารถของตัวเอง อย่าทำงานใหญ่เกินตัว แบ่งงานเป็นโครงการเล็กๆ ให้จัดลำดับความสำคัญก่อนหลังของงาน ให้มีสังคมกับผู้อื่นเพราะการอยู่คนเดียวจะทำให้อาการเป็นมากขึ้น ให้มีกิจกรรมที่ชอบเช่น การเล่นกีฬา ดูหนัง ฟังเพลง อารมณ์จะค่อยๆดีขึ้นอย่างช้าๆหลังการรักษา
หากจะต้องมีการตัดสินใจสำคัญ เช่น การแต่งงาน การเปลี่ยนงาน ให้เลื่อนไปก่อนจนกระทั่งอาการซึมเศร้าดีขึ้น นอนพักอย่างเพียงพอ รับประทานอาหารที่มีคุณภาพ ออกกำลังกายสม่ำเสมอ ก่อนรับประทานยาใหญ่ให้ปรึกษากับแพทย์ถึงผลข้างเคียงที่อาจจะเกิดขึ้น
ลองตรวจสอบตัวท่านหรือคนใกล้เคียงว่ามีใครเป็นโรคซึมเศร้าบ้าง
ในช่วง 2-3 สัปดาห์ที่ผ่านมา ท่าน
รู้สึกกลุ้มใจ ซึมเศร้า ทุกๆ วัน หรือทั้งวัน หรือไม่ รู้สึกเบื่อทุกๆ สิ่งหรือไม่ เบื่ออาหารหรือไม่ มีปัญหาในการนอนหลับหรือไม่ รู้สึกกระวนกระวาย (หรือซึมๆ เนือยๆ) หรือไม่ รู้สึกเพลีย เหนื่อยง่าย หรือไม่ รู้สึกผิด ไร้ค่า ไร้ความสามารถ หรือไม่ รู้สึกใจลอย ไม่มีสมาธิ หรือไม่ รู้สึกเบื่อชีวิต คิดอยากฆ่าตัวตาย หรือไม่ ถ้าท่านมีอารมณ์เศร้า เบื่อทุกๆ อย่าง นานกว่า 2 สัปดาห์
และมีอาการต่อไปนี้อีกอย่างน้อย 4 ข้อ ท่านอาจเป็นโรคซึมเศร้า
เบื่ออาหาร ผอมลง นอนไม่หลับ กระวนกระวาย หรือซึมๆ เนือยๆ อ่อนเพลียง่าย รู้สึกผิด ไร้ค่า ขาดสมาธิ คิดอยากตาย
โรคซึมเศร้าเป็นการเจ็บป่วยของจิตใจ ผู้ป่วยร้อยละ 70-80 รักษาได้ด้วยยาแก้ซึมเศร้า หากท่านหรือญาติพี่น้องหรือเพื่อนร่วมงานของท่านมีอาการซึมเศร้า โปรดติดต่อแพทย์ของท่านหรือผู้เชี่ยวชาญด้านจิตเวช
อ้างอิงจาก http://www.siamhealth.net/public_html/Disease/neuro/psy/depression/depression.htm
สาเหตุที่แม่เจ้าโมเอาเรื่องโรคซึมเศร้ามาลงได
เพราะแม่เจ้าโมเป็นโรคซึมเศร้า
อาการของแม่เจ้าโมเริ่มจากการที่หงุดหงิดมากขึ้นในทุกๆเรื่อง หงุดหงิดมากมาก ใครพูดผิดหูแม้แต่ประโยคเดียวก็จะโกรธมากกกก เวลาอยากจะให้เจ้าโมทำอะไรแล้วเจ้าโมไม่ทำ ก็จะโกรธแบบโอเวอร์มากมาก รู้สึกอยากอยู่คนเดียว ไม่อยากพูด ไม่อยากคุยกับใคร อยากนั่งนิ่งๆ ไม่ทำอะไรทั้งนั้น แถมขี้ลืมอีกต่างหาก ... แบบว่า ใครส่งของให้ เอาวางไว้ แต่อีกเดี๋ยว จะต้องมานั่งนึกแล้วว่า เค้าให้อะไรมา เราเอาไปไว้ที่ไหน นอนไม่ค่อยหลับ ..
พ่อเจ้าโมพยายามที่จะพาแม่เจ้าโมไปหาหมอมาหลายหนแล้ว
แต่ในตอนนั้น แม่เจ้าโมคิดว่า...
ความคิด ความรู้สึกของเรา ไปหาหมอ หมอจะช่วยอะไรได้ ..
แต่ เหตุการณ์ที่ทำให้แม่เจ้าโมเปลี่ยนใจ รีบพาตัวเองไปหาหมอก็คือ .. แค่ตีลูก ไม่ใช่ว่าแม่เจ้าโมไม่เคยตีเจ้าโม แค่ทุกครั้ง เป็นการตีแบบมีเหตุผล ตีเพราะว่าเจ้าโมดื้อ ทำผิด แต่ ครั้งนี้ เป็นการตีแบบใช้อารมณ์ และมันเป็นการตีเจ้าโมแบบรุนแรงที่สุดในชีวิต .. ทีเดียวเท่านั้น .. แต่รอยติดอยู่ข้ามวัน .. ตอนที่ทำ .. เหมือนสติไม่อยู่กับตัว .. แต่พอทำไปแล้ว .. ช๊อคมาก .. รู้ตัวในตอนนั้นเลยว่า .. เราตอนไปหาหมอแล้ว .. ถ้าไม่ไป แม่เจ้าโมอาจจะทำอะไรที่รุนแรงมากขึ้นก็ได้ ..
พ่อเจ้าโมเลยจัดการพาแม่เจ้าโมไปหาหมอจิตเวช นั่งคุยกับหมอคุยไปร้องไห้ไป
ไม่รู้ว่าทำไม แค่อยากร้อง
หมอพูดมาเลยว่า .. คุณเป็นโรคซึมเศร้านะครับ .. โรคซึมเศร้าไม่ใช่โรคจิต
เพียงแค่สารเคมีในสมองมีการเปลี่ยนแปลงเท่านั้น ..
จากการคุย หมอบอกว่า แม่เจ้าโมเป็นโรคซึมเศร้าจากากรสูญเสียพ่อเมื่อปีที่แล้ว ครั้งก่อนแม่เจ้าโมไม่พูดอยู่ประมาณ 1 อาทิตย์ แต่คิดได้ว่า เราต้องดูแลลูก อาการในตอนนั้นก็ค่อยๆดีขึ้น แต่พอแม่ย้ายมาอยู่ใกล้ๆ ก็ยิ่งทำให้คิดถึงพ่อ .. เลยหลับมาทุ่มเทการดูแลกับแม่ แต่ แม่เจ้าโมมีเจ้าโมที่ต้องดูแลด้วย ทำให้เกิดการแบ่งแยก .. และ เครียด ..
แต่หลังจากที่หมอให้ยามากิน .. แม่เจ้าโมรู้สึกว่า อารมณ์ตัวเองเย็นลง ทนต่อรองกับเจ้าโมได้นานขึ้น .. แต่อาการที่ตามมาก็คือ มึนๆ หาวทั้งวัน .. คลื่นไส้บ้าง เวียนหัวหน่อยๆ ส่วนยาก่อนนอน กินแล้วนอนตั้งกะ 2 ทุ่ม ตื่น 9 โมงเช้าเลย ..
ตอนนี้พยายามทำตัวเองให้กลับสู่สภาพเดิมให้เร็วที่สุด ..
สู้สู้ .....

"สงวนลิขสิทธิ์ ตามพรบลิขสิทธิ์ 2539 ห้ามผู้ใดละเมิดไม่ว่าการลอกเลียน
หรือการนำส่วนหนึ่งส่วนใดของภาพในไดอารี่แห่งนี้ไปใช้
**ทั้งโดยเผยแพร่และอ้างอิง โดยไม่ได้รับอนุญาตเป็นลายลักษณ์อักษร
จะถูกดำเนินคดีตามที่กฎหมายบัญญัติไว้สูงสุด" **
|